Μπλέκοντας σε συζήτηση με φίλο πριν αρκετούς μήνες, τότε που γινόντουσαν αρκετά επεισόδια με αστυνομικές δυνάμεις με διαδηλωτές στο κέντρο και η ατμόσφαιρα στην Αθήνα μύριζε κάτι παραπάνω από μπαρούτι, εκείνος έσπευσε στο να με διαβεβαιώσει πως
“ξέρεις τι , είμαι πεπεισμένος πως οι Έλληνες έχουν ένα πρόβλημα.
Δεν έχω εντοπίσει ποιο ακριβώς , αλλά μόλις το αντιληφθούμε θα υπάρξει προοπτική για σημαντική βελτίωση στην κοινωνία μας”.
Εγώ φυσικά, σαν γνήσιος οπαδός του “ μην εκφράζεις γενικόλογες απόψεις εκτός και αν έχεις κάποια συγκεκριμένα επιχειρήματα για να τις υποστηρίξεις” αρχικά ήμουν το λιγότερο δύσπιστος σε αυτή την πρόταση .
Εξάλλου στην τελική και έτσι να ήταν , δεν ξέρεις ποτέ πόσο μεγάλο είναι αυτό το πρόβλημα και αν έχει περιθώρια βελτίωσης.
Πέρασε ο καιρός όμως, και μερικές φορές τέτοιες φράσεις που μόνο με κλισέ μοιάζουν, σε ξαναεπισκέπτονται χωρίς προφανή λόγο και σε κάνουν να αναρωτιέσαι.
Τι και αν ήταν έτσι?
Μήπως όντως αυτό γεννάει το σύνολο των προβλημάτων που συναντάμε άμεσα και έμμεσα πλέον, σε καθημερινή βάση στην χώρα μας?
Όντας επίσης λάτρης των μαθηματικών είπα να διερευνήσω το παραπάνω με έναν γνωστό και προσφιλή μου τρόπο :
Ας το πάρουμε σαν αξίωμα και ας δούμε μερικά πράγματα στο οποίο το συναντάμε .
Πρώτα βέβαια πρέπει να ορίσουμε το παραπάνω “αξίωμα” συνοψίζοντας το σε μια απλή και σύντομη πρόταση, και μετά να δούμε που θα ήταν αποδεκτό να πούμε πως ισχύει, μιας και εδώ θα μιλήσω για νοοτροπίες, αντιλήψεις και συμπεριφορές ανθρώπων και όχι αριθμών(που είναι πιο μονοδιάστατοι και εύκολα διαχειρίσιμοι).
Ας αρχίσουμε λοιπόν:
Αξίωμα “Το πρόβλημα στη χώρα είναι ότι οι πολίτες της δεν έχουν μάθει να αμφισβητούν”.
Μία σύντομη εξήγηση είναι πως ένα μεγάλο μέρος των πολιτών, βιάζονται να διαλέξουν “στρατόπεδο”.
Πιθανών κάπου να το έχεις ξανακούσει αυτό σαν “οπαδιλίκι” αλλά δεν αναφέρομαι σε αυτό τον όρο ,γιατί για μένα το πρόβλημα είναι πιο δομικό και πολύ πιο σοβαρό.
Οι Έλληνες(μεγάλο μέρος-το οποίο έχει και τη μεγαλύτερη σημασία όπως και να έχει) συνήθισαν,ή έμαθαν από μικροί να διαλέγουν και να βλέπουν μόνο άκρα, παρά να προσμετρούν και τις επιλογές ενδιάμεσα.
Το καταλαβαίνω : είναι πιο απλό,άμεσο και γρήγορο το να συνταχθείς με το ακραίο,το οποίο είναι και πιο φανταχτερό, ιδιαίτερα όταν νιώθεις πως πρέπει να έχεις άποψη ,η οποία να είναι ικανή να κάνει εντύπωση σε αρκετό κόσμο(και να είναι αποδεκτή από πολύ κόσμο).
Θα δώσω λίγα - από γελοία μέχρι σοβαρά- παραδείγματα που θα εξηγούν πως εννοώ αυτή την φράση .
Στην πολιτική, έχουμε πληθώρα παραδειγμάτων
Από το “είτε εφαρμόζουμε αυτό το σχέδιο , είτε καταστροφή” προσφάτως της κυβέρνησης, στο “Ζάππειο 2 η καταστροφή ,της αντιπολίτευσης”.
Ενδιάμεσα υπάρχουν τα κλασσικά συνθήματα τύπου “είστε όλοι μαλάκες τελείως και κλέβετε το λαό-μόνο εμείς είμαστε σωστοί” του κομμουνισμού και αριστεράς.
Κανένας από αυτούς τους πολιτικούς (παρασιτικούς)οργανισμούς δεν έχει κάτσει να σκεφτεί ούτε δευτερόλεπτο μήπως έχει λάθος ή μήπως υπάρχει και κάτι άλλο εκεί έξω από τον στρουμφόκοσμο του.
Τα δυο άκρα με διαφορετικές λέξεις εκφρασμένα κάθε φορέ εδώ προφανώς είναι “εγώ είμαι σωστός,όλοι οι άλλοι είστε προδότες/βαλτοί/ανίκανοι/άσχετοι.
Πολίτες: Από το να παραδίδουν κάθε τέσσερα παρά κάτι χρόνια την εξουσία στους πολιτικούς και να μην ξαναασχολούνται μέχρι τις επόμενες εκλογές,στο να ζητάνε αμεσοδημοκρατία,να ζητούν συμμετοχή σε όλο το φάσμα της πολιτικής και να κραυγάζουν κάψιμο της βουλής, των κομμάτων και των πολιτικών.
Είτε απολιτίκ,είτε ορκισμένοι πολιτικοί.
Είτε μπροστάρηδες χριστιανοί ορθόδοξοι που υπογράφουν ΧΟ στις ταυτότητες και στο facebook είτε άθεοι που κρατάνε την ταμπέλα και το φωνάζουν όπου βρουν ευκαιρία.
Μπορώ να συνεχίσω και να επεκτείνω το κείμενο με τέτοια παραδείγματα αλλά αυτός δεν είναι ο σκοπός μου.
Εξάλλου το μόνο που έχω αναφέρει στα παραπάνω είναι η εμφανής παρουσία άκρων για κάθε περίπτωση ,και όχι το που εμφανίζεται το πρόβλημα απουσίας αμφισβήτησης.
Γιατί εξάλλου το οπαδιλικι και η έντονη επιθυμία μεγάλου μέρους κοινωνίας να ανηκουν κάπου δεν είναι υποχρεωτικά κακή.
(Τίποτα δεν είναι υποχρεωτικά κακό αλλά whatever-αν και έχει καταλήξει βέβαια έτσι)
Το πρόβλημα είναι πως απλά πολλοί πολίτες δεν ανήκουν πουθενά και έχουν την ψευδαίσθηση πως ανήκουν.
Νομίζουν ότι είναι αριστεροί,δεξιοί,αντιρατσιστές η οικονομολόγοι, οικολόγοι, φίλαθλοι, φιλόμουσοι , φιλόσοφοι, χωρίς να έχουν μάθει τι συνεπάγεται η κάθε ταμπέλα και αν το υποστηρίζουν με πράξεις,η ακόμη χειρότερα, αν οι πράξεις τους είναι αντίθετες με τον χώρο που έχουν αυτοπροσδιοριστεί.
Έχουν μάθει να ακούνε απόψεις χωρίς να καταλαβαίνουν το περιεχόμενο τους και απλά να συμφωνούν η να τις απορρίπτουν με βάση άπλα τα στιγμιαία αντανακλαστικά τους, τα οποία έχουν καλλιεργηθεί από οικογένεια,σχολείο,τηλεόραση πρόσφατες περιστάσεις.
Η αμφισβήτηση είναι αυτό που λείπει .
Μια λέξη η οποία αν χρησιμοποιηθεί σωστά και γίνει συνοδευτικό οποιασδήποτε σημαίνουσας πρότασης που ακούμε, κυρίως από τα δικά μας χείλη! ,θα μας δώσει μια προοπτική και ένα περιεχόμενο.
Βέβαια αυτό προϋποθέτει πολλά:
Προϋποθέτει πάνω από όλα διάθεση να ακούς , υπομονή να σκεφτείς και να συγκρίνεις απόψεις και κυρίως συνεχής απαίτηση να ακούς επιχειρήματα τα οποόα θα τις συνοδεύουν.
Επίσης είναι χρονοβόρο, γιατί αν εφαρμόσεις την παραπάνω λογική σε οικονομικά ζητήματα, η τεχνολογικά , προϋποθέτει και γνώσεις.
Δηλαδή όταν θα κάτσεις να μιλήσεις και να αντιπαρατεθεί με κάποιον σε οικονομία, η πληροφορική, η φυσική, πρέπει να έχει ο καθένας σας μια συμβατή γλώσσα για αυτά τα ζητήματα .
Και κάθε γλώσσα απαιτεί χρόνο εκμάθησης και εξοικείωσης στο να τη χρησιμοποιείς
Όταν σε απειλούν με όπλο την οικονομία, καλό θα ήταν να μάθεις όσο το δυνατόν περισσότερα για αυτήν, έστω και απλά για να μάθεις από που θα σου έρθει η σφαίρα .
Όχι άλλα πιασάρικα συνθήματα.
Ας μάθουμε τι σημαίνει κάθε λέξη που χρησιμοποιούμε απερίσκεπτα στα ζητήματα που μας καίνε και αυτό θα είναι μια καλή αρχή.
Ίσως αργότερα να αντιληφθούμε ότι δεν είναι υποχρεωτικό να προσδιοριζόμαστε σε κανένα χώρο και με καμία σύντομη περιγραφή.
“ξέρεις τι , είμαι πεπεισμένος πως οι Έλληνες έχουν ένα πρόβλημα.
Δεν έχω εντοπίσει ποιο ακριβώς , αλλά μόλις το αντιληφθούμε θα υπάρξει προοπτική για σημαντική βελτίωση στην κοινωνία μας”.
Εγώ φυσικά, σαν γνήσιος οπαδός του “ μην εκφράζεις γενικόλογες απόψεις εκτός και αν έχεις κάποια συγκεκριμένα επιχειρήματα για να τις υποστηρίξεις” αρχικά ήμουν το λιγότερο δύσπιστος σε αυτή την πρόταση .
Εξάλλου στην τελική και έτσι να ήταν , δεν ξέρεις ποτέ πόσο μεγάλο είναι αυτό το πρόβλημα και αν έχει περιθώρια βελτίωσης.
Πέρασε ο καιρός όμως, και μερικές φορές τέτοιες φράσεις που μόνο με κλισέ μοιάζουν, σε ξαναεπισκέπτονται χωρίς προφανή λόγο και σε κάνουν να αναρωτιέσαι.
Τι και αν ήταν έτσι?
Μήπως όντως αυτό γεννάει το σύνολο των προβλημάτων που συναντάμε άμεσα και έμμεσα πλέον, σε καθημερινή βάση στην χώρα μας?
Όντας επίσης λάτρης των μαθηματικών είπα να διερευνήσω το παραπάνω με έναν γνωστό και προσφιλή μου τρόπο :
Ας το πάρουμε σαν αξίωμα και ας δούμε μερικά πράγματα στο οποίο το συναντάμε .
Πρώτα βέβαια πρέπει να ορίσουμε το παραπάνω “αξίωμα” συνοψίζοντας το σε μια απλή και σύντομη πρόταση, και μετά να δούμε που θα ήταν αποδεκτό να πούμε πως ισχύει, μιας και εδώ θα μιλήσω για νοοτροπίες, αντιλήψεις και συμπεριφορές ανθρώπων και όχι αριθμών(που είναι πιο μονοδιάστατοι και εύκολα διαχειρίσιμοι).
Ας αρχίσουμε λοιπόν:
Αξίωμα “Το πρόβλημα στη χώρα είναι ότι οι πολίτες της δεν έχουν μάθει να αμφισβητούν”.
Μία σύντομη εξήγηση είναι πως ένα μεγάλο μέρος των πολιτών, βιάζονται να διαλέξουν “στρατόπεδο”.
Πιθανών κάπου να το έχεις ξανακούσει αυτό σαν “οπαδιλίκι” αλλά δεν αναφέρομαι σε αυτό τον όρο ,γιατί για μένα το πρόβλημα είναι πιο δομικό και πολύ πιο σοβαρό.
Οι Έλληνες(μεγάλο μέρος-το οποίο έχει και τη μεγαλύτερη σημασία όπως και να έχει) συνήθισαν,ή έμαθαν από μικροί να διαλέγουν και να βλέπουν μόνο άκρα, παρά να προσμετρούν και τις επιλογές ενδιάμεσα.
Το καταλαβαίνω : είναι πιο απλό,άμεσο και γρήγορο το να συνταχθείς με το ακραίο,το οποίο είναι και πιο φανταχτερό, ιδιαίτερα όταν νιώθεις πως πρέπει να έχεις άποψη ,η οποία να είναι ικανή να κάνει εντύπωση σε αρκετό κόσμο(και να είναι αποδεκτή από πολύ κόσμο).
Θα δώσω λίγα - από γελοία μέχρι σοβαρά- παραδείγματα που θα εξηγούν πως εννοώ αυτή την φράση .
Στην πολιτική, έχουμε πληθώρα παραδειγμάτων
Από το “είτε εφαρμόζουμε αυτό το σχέδιο , είτε καταστροφή” προσφάτως της κυβέρνησης, στο “Ζάππειο 2 η καταστροφή ,της αντιπολίτευσης”.
Ενδιάμεσα υπάρχουν τα κλασσικά συνθήματα τύπου “είστε όλοι μαλάκες τελείως και κλέβετε το λαό-μόνο εμείς είμαστε σωστοί” του κομμουνισμού και αριστεράς.
Κανένας από αυτούς τους πολιτικούς (παρασιτικούς)οργανισμούς δεν έχει κάτσει να σκεφτεί ούτε δευτερόλεπτο μήπως έχει λάθος ή μήπως υπάρχει και κάτι άλλο εκεί έξω από τον στρουμφόκοσμο του.
Τα δυο άκρα με διαφορετικές λέξεις εκφρασμένα κάθε φορέ εδώ προφανώς είναι “εγώ είμαι σωστός,όλοι οι άλλοι είστε προδότες/βαλτοί/ανίκανοι/άσχετοι.
Πολίτες: Από το να παραδίδουν κάθε τέσσερα παρά κάτι χρόνια την εξουσία στους πολιτικούς και να μην ξαναασχολούνται μέχρι τις επόμενες εκλογές,στο να ζητάνε αμεσοδημοκρατία,να ζητούν συμμετοχή σε όλο το φάσμα της πολιτικής και να κραυγάζουν κάψιμο της βουλής, των κομμάτων και των πολιτικών.
Είτε απολιτίκ,είτε ορκισμένοι πολιτικοί.
Είτε μπροστάρηδες χριστιανοί ορθόδοξοι που υπογράφουν ΧΟ στις ταυτότητες και στο facebook είτε άθεοι που κρατάνε την ταμπέλα και το φωνάζουν όπου βρουν ευκαιρία.
Μπορώ να συνεχίσω και να επεκτείνω το κείμενο με τέτοια παραδείγματα αλλά αυτός δεν είναι ο σκοπός μου.
Εξάλλου το μόνο που έχω αναφέρει στα παραπάνω είναι η εμφανής παρουσία άκρων για κάθε περίπτωση ,και όχι το που εμφανίζεται το πρόβλημα απουσίας αμφισβήτησης.
Γιατί εξάλλου το οπαδιλικι και η έντονη επιθυμία μεγάλου μέρους κοινωνίας να ανηκουν κάπου δεν είναι υποχρεωτικά κακή.
(Τίποτα δεν είναι υποχρεωτικά κακό αλλά whatever-αν και έχει καταλήξει βέβαια έτσι)
Το πρόβλημα είναι πως απλά πολλοί πολίτες δεν ανήκουν πουθενά και έχουν την ψευδαίσθηση πως ανήκουν.
Νομίζουν ότι είναι αριστεροί,δεξιοί,αντιρατσιστές η οικονομολόγοι, οικολόγοι, φίλαθλοι, φιλόμουσοι , φιλόσοφοι, χωρίς να έχουν μάθει τι συνεπάγεται η κάθε ταμπέλα και αν το υποστηρίζουν με πράξεις,η ακόμη χειρότερα, αν οι πράξεις τους είναι αντίθετες με τον χώρο που έχουν αυτοπροσδιοριστεί.
Έχουν μάθει να ακούνε απόψεις χωρίς να καταλαβαίνουν το περιεχόμενο τους και απλά να συμφωνούν η να τις απορρίπτουν με βάση άπλα τα στιγμιαία αντανακλαστικά τους, τα οποία έχουν καλλιεργηθεί από οικογένεια,σχολείο,τηλεόραση πρόσφατες περιστάσεις.
Η αμφισβήτηση είναι αυτό που λείπει .
Μια λέξη η οποία αν χρησιμοποιηθεί σωστά και γίνει συνοδευτικό οποιασδήποτε σημαίνουσας πρότασης που ακούμε, κυρίως από τα δικά μας χείλη! ,θα μας δώσει μια προοπτική και ένα περιεχόμενο.
Βέβαια αυτό προϋποθέτει πολλά:
Προϋποθέτει πάνω από όλα διάθεση να ακούς , υπομονή να σκεφτείς και να συγκρίνεις απόψεις και κυρίως συνεχής απαίτηση να ακούς επιχειρήματα τα οποόα θα τις συνοδεύουν.
Επίσης είναι χρονοβόρο, γιατί αν εφαρμόσεις την παραπάνω λογική σε οικονομικά ζητήματα, η τεχνολογικά , προϋποθέτει και γνώσεις.
Δηλαδή όταν θα κάτσεις να μιλήσεις και να αντιπαρατεθεί με κάποιον σε οικονομία, η πληροφορική, η φυσική, πρέπει να έχει ο καθένας σας μια συμβατή γλώσσα για αυτά τα ζητήματα .
Και κάθε γλώσσα απαιτεί χρόνο εκμάθησης και εξοικείωσης στο να τη χρησιμοποιείς
Όταν σε απειλούν με όπλο την οικονομία, καλό θα ήταν να μάθεις όσο το δυνατόν περισσότερα για αυτήν, έστω και απλά για να μάθεις από που θα σου έρθει η σφαίρα .
Όχι άλλα πιασάρικα συνθήματα.
Ας μάθουμε τι σημαίνει κάθε λέξη που χρησιμοποιούμε απερίσκεπτα στα ζητήματα που μας καίνε και αυτό θα είναι μια καλή αρχή.
Ίσως αργότερα να αντιληφθούμε ότι δεν είναι υποχρεωτικό να προσδιοριζόμαστε σε κανένα χώρο και με καμία σύντομη περιγραφή.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου